Language: English
Tình hình sản xuất, cung và cầu đối với mặt hàng lúa mì của Việt Nam In
Thứ sáu, 18 Tháng 3 2016 18:05

VIETRADE - Trong niên vụ 2015/16, nhu cầu lúa mì xay xát tăng cao khiến sản lượng tiêu thụ lúa mì của Việt Nam được dự đoán sẽ ở mức 2.275 triệu tấn, tăng nhẹ 25.000 tấn so với niên vụ 2014/15.

 

Lượng tiêu thụ lúa mì trong vụ 2016/17 cũng được dự đoán tăng nhẹ cho nhu cầu lớn về lúa mì sử dụng làm thức ăn chăn nuôi và lúa mì đã xay xát. Điều này được cho là kết quả của sự phát triển của ngành công nghiệp thức ăn nhanh cũng như ngành công nghiệp thức ăn chăn nuôi, đặc biệt đối với lĩnh vực thủy hải sản. Mặc dù nhu cầu sử dụng trong thực phẩm vẫn còn thấp, nhưng tăng trưởng được dự báo sẽ ở mức ổn định.

 

Trong vụ 2014/15, mức tiêu thụ lúa mì của nước ta tăng từ 2,15 triệu tấn lên 2,25 triệu tấn; nguyên nhân chủ yếu được cho là do giá lúa mì nhập khẩu rất cạnh tranh so với giá ngô nên lúa mì được sử dụng nhiều hơn trong thức ăn chăn nuôi.

 

Lúa mì là thực phẩm chủ yếu thứ hai (sau gạo) tại các thành phố lớn của Việt Nam. Người dân tại đây tiêu thụ lúa mì dưới rất nhiều dạng thực phẩm khác nhau. Mì truyền thống Trung Quốc và mì ăn liền chiếm tỷ trọng lớn nhất trong việc tiêu thụ bột mì ở Việt Nam, khoảng 40%-50%; trong khi đó sản xuất bánh mì tiêu thụ khoảng 35%-40%, và khoảng 10%-25% được sử dụng cho sản phẩm bánh nướng và các thực phẩm làm từ lúa mì khác.

 

Trong những năm gần đây, theo các chuyên gia ngành công nghiệp thực phẩm, đã có một số thay đổi về lượng lúa mì đã xay xát được sử dụng trong chế biến thực phẩm. Lượng lúa mì được sử dụng để làm bánh mì đã chiếm đến 40%-45% tổng lượng lúa mì xay xát tiêu thụ, đối với sản phẩm bánh nướng và các thực phẩm từ lúa mì cũng tăng lên mức 15%-25%. Tuy nhiên, lượng lúa mì mà sản phẩm mì truyền thống và mì ăn liền đã giảm xuống mức 35%-40% tổng sản lượng lúa mì xay xát được tiêu thụ. Những thay đổi được cho là do xu hướng đô thị hóa và người tiêu dùng bắt đầu quen với thực phẩm tiện lợi. Cũng phải nói thêm trong bữa ăn của người Việt hiện nay, đồ ăn tiện lợi xuất hiện ngày càng nhều chứ không chỉ có gạo như trước đây. Sự bùng nổ các chuỗi thức ăn nhanh như McDonalds, Dunkin Donuts, Burger King và các quán cà phê mang phong cách phương Tây cũng là một yếu tố quan trọng trong việc thúc đẩy việc sử dụng thực phẩm làm từ lúa mì. Tuy vậy, mức độ sử dụng các thực phẩm này còn tương đối thấp tại các thành phố lớn do đó lượng tiêu thụ lúa mì xay xát vẫn khá khiêm tốn. Nhìn chung, nhu cầu về lúa mì xay xát của Việt Nam nằm trong khoảng 1,50-1,55 triệu tấn mỗi năm.

 

Hiện nay, năng suất thiết kế của các nhà máy xay xát lúa mì toàn quốc khoảng 3 triệu tấn mỗi năm. Với sự cạnh tranh mạnh mẽ từ các nhà máy thuộc sở hữu nước ngoài, chỉ có một vài nhà máy tư nhân địa phương nhỏ lẻ còn tồn tại. Với mức tiêu thụ hàng năm khoảng 2 đến 2,1 triệu tấn, năng suất bình quân thực tế của các nhà máy chỉ đạt 68% năng suất thiết kế. Điều này cho thấy sự cạnh tranh mạnh mẽ trong lĩnh vực xay xát lúa mì và cũng chứng tỏ dự đoán đà tăng trưởng của sức tiêu thụ lúa mì của Việt Nam trong tương lai là hoàn toàn có cơ sở.

 

2014/2015

2015/2016

2016/2017

Thời điểm bắt đầu

T7/2014

T7/2015

T7/2016

Số liệu chính thức từ USDA

Số liệu mới

Số liệu chính thức từ USDA

Số liệu mới

Số liệu chính thức từ USDA

Số liệu mới

Tổng diện tích gieo trồng

0

0

0

0

0

 

0

Hàng dự trữ đầu vụ

373

373

294

280

0

405

Sản lượng

0

0

0

0

0

0

Nhập khẩu theo năm thị trường

2.296

2.317

2.600

2.600

0

2.700

Nhập khẩu theo năm tài chính

2.296

2.317

2.600

2.600

0

2.700

Nhập khẩu từ Hoa Kỳ

317

302

0

350

0

400

Tổng cung

2.669

2.690

2.894

2.880

0

3.105

Xuất khẩu theo năm thị trường

225

160

225

200

0

250

Xuất khẩu theo năm tài chính

225

160

225

200

0

250

Tiêu thụ trong chăn nuôi và mục đích khác

600

700

700

700

0

750

Tiêu thụ làm thực phẩm, hạt giống và sản xuất công nghiệp

1.550

1.550

1.575

1.575

0

1.600

Tổng mức tiêu thụ

2.150

2.250

2.275

2.275

0

2.350

Dự trữ cuối vụ

294

280

394

405

0

505

Tổng sản lượng

2.669

2.690

2.894

2.880

0

3.105

 

Nhập khẩu

Việt Nam là một nước nhập khẩu ròng lúa mì. Thuế nhập khẩu hiện tại là 5% đối với lúa mì và 15% với bột mì. Riêng lúa mì từ Úc được miễn thuế nhập khẩu vào Việt Nam do Hiệp định thương mại tự do Việt Nam – Úc bắt đầu có hiệu lực vào tháng 1 năm 2016.

 

Sản lượng lúa mì nhập khẩu của Việt Nam trong năm 2015/16 đạt 2,6 triệu tấn, tăng khoảng 300.000 tấn so với năm 2014/15, chủ yếu là lúa mì dùng cho thức ăn chăn nuôi. Sản lượng lúa mì nhập khẩu trong năm 2016/17 được dự báo ở mức 2,7 triệu tấn, với mức tăng dự kiến đối với cả lúa mì đã xay xát và lùa mì làm thức ăn chăn nuôi. Nhập khẩu lúa mì của Việt Nam trong năm 2014/15 là 2,32 triệu tấn, cao hơn khoảng 20.000 tấn so với ước tính chính thức của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ.

 

Lúa mì đã xay xát từ Úc được cho rằng sẽ tiếp tục “thống trị” thị trường nhập khẩu của Việt Nam, với mức thị phần khoảng 70%-80% tổng sản lượng nhập khẩu hàng năm.

 

Sự phát triển của các sản phẩm bánh nướng và mì được làm từ lúa mì chất lượng cao có thể sẽ là một nhân tố giúp tăng mức tiêu thụ của lúa mì của Hoa Kỳ. Lúa mì nhập khẩu từ Hoa Kỳ được các nhà máy lúa mì Việt Nam sử dụng để pha trộn nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm bột mì. Trong những năm trở lại đây, khối lượng lúa mì mà Việt Nam nhập khẩu từ Hoa Kỳ hàng năm đều tăng; điều này chứng minh nhu cầu lúa mì chất lượng cao ngày càng tăng. Sản lượng lúa mì nhập khẩu từ Hoa Kỳ của nước ta trong vụ 2015/16 ước tính đạt 350.000 tấn, cao hơn so với con số 302.000 tấn trong vụ 2014/15. Dự báo trong niên vụ 2016/17, kim ngạch nhập khẩu lúa mì của Việt Nam từ Hoa Kỳ đạt khoảng 400.000 tấn. Bên cạnh đó, những cải tiến gần đây về cơ sở hạ tầng thương mại, ví dụ như cảng biển nước sâu có thể tiếp nhận tàu Panamax đã giúp lúa mì của Hoa Kỳ trở nên cạnh tranh hơn do chi phí vận chuyển đường biển được cắt giảm.

 

Trong thời gian tới, lúa mì sẽ là mặt hàng thay thế chính cho ngô dùng trong thức ăn chăn nuôi. Do đó, nhập khẩu lúa mì phụ thuộc rất lớn vào sự biến động về giá so với mặt hàng ngô. Lúa mì nhập khẩu dùng cho thức ăn chăn nuôi trong niên vụ 2014/15 tăng mạnh do có lợi thế về giá. Khoảng cách chênh lệch về giá giữa lúa mì và ngô được thu hẹp trong khoảng tháng 8 đến tháng 9 năm 2015; đây là nguyên nhân chính dẫn đến việc một số lượng lớn lúa mì dùng trong thức ăn chăn nuôi được nhập khẩu thêm vào Việt Nam.

 

Theo các thương nhân, kim ngạch nhập khẩu lúa mì từ Hoa Kỳ vào Việt Nam (mã HS10019990) sử dụng làm thức ăn chăn nuôi niên vụ 2014/15 và từ tháng 7 đến tháng 2 niên vụ 2015/16 lần lượt là 86.000 và 68.000 tấn.

 

Xuất khẩu

Việt Nam xuất khẩu lúa mì sang các nước láng giềng trong khu vực Đông Nam Á; trong đó phần lớn là bột mì với mức giá cạnh tranh, chất lượng thấp và chủ yếu là cung cấp dưới dạng nguyên liệu cho ngành công nghiệp nuôi trồng thủy sản. Một lượng nhỏ được sử dụng trong ngành công nghiệp mì ăn liền. Việt Nam là nước xuất khẩu bột mì lớn nhất của Thái Lan. Bên cạnh đó, Việt Nam cũng xuất khẩu bột mì sang các nước khác như Indonesia, Malaysia, và Philippines chủ yếu phục vụ ngành công nghiệp thức ăn chăn nuôi. Bột mì của Việt Nam được nhập khẩu vào Singapore, Hồng Kông và Đài Loan với mục đích phục vụ ngành công nghiệp chế biến thực phẩm và / hoặc bán lại cho các quốc gia khác.

 

Tình hình xuất khẩu bột mì trong các năm (đơn vị: tấn)

 

 

Năm thị trường

 

2012/2013

 

2013/2014

 

2014/2015

2015/2016

(ước tính)

2016/2017

(dự báo)

Tổng

112.180

125.860

159.460

150.000

150.000

Thái Lan

69.770

73.870

61.640

 

 

Philippines

17.780

17.780

54.940

 

 

Hồng Kông

10.940

15.050

16.080

 

 

Singapore

12.310

13.680

13.400

 

 

Indonesia

2.740

4.100

6.700

 

 

Hàn Quốc

-

1.370

5.360

 

 

Malaysia

-

-

-

 

 

Đài Loan

-

-

-

 

 

Nguồn: Global Trade Atlas


Tin liên quan:

Tin mới hơn:

Tin cũ hơn:

 
© 2009 Vietnam Trade Promotion Agency - VIETRADE
 Web site này xem tốt nhất với trình duyệt Firefox